Zaokrąglony kształt worka podgardłowego, uwypuklona linia grzbietowa karku oraz większe kolce, to domena samców Fot.Rysiek


Prosta linia grzbietowa na karku oraz trójkątny kształt worka podgardłowego świadczą o tym, że to samiczka Legwana zielonego Fot. Marblo


Doskonale widoczne gruczoły udowe samca, znacznie powiększają się w okresie rozrodczym Fot. Rysiek

Właściwa dieta jest podstawa udanej hodowli. W warunkach naturalnych glównym pokarmem są liście stanowiące 60-80% całej diety. Pozostała część stanowią min. pąki roślin, kwiaty. Najchętniej odwiedzanymi drzewami są Citharexylem (50%), mimozy (30%). W terrarium staramy się, aby 60-80% pożywienia stanowiły rośliny zielone, a uzupełnienie (20%) dodatki owocowe. Do najcenniejszych roslin w skarmianiu legwanów naleza: mniszek lekarski wraz z jego kwiatami, lucerna, babki lancetowata i waskolistna, koniczyna, ptasi rdest, liście malin, akacji, klonu, morwy, czeremchy, drzew i krzewów owocowych, rzodkiewki, czerwonych buraków, nać marchewki, liście fasoli, winogron, liście chrzanu, szczypiorek, liście dyni, ogórków, groszku, ziół (melisa, mięta, bazylia, kolendry), płatki kwiatów goździka, stokrotki, lucerny, koniczyny, kwiaty akacji oraz wszystkich drzew i krzewów owocowych. Możemy podawać również w mniejszych ilościach bób, brokuły (brokuły - warzywa kapustne: kapusta, brukselka, kalafior, kalarepa, jarmuż - podajemy tylko w ilościach slajdowych jako uzupełnienie karmy zimowej - patrz tez pkt. 34), pory, cukinie, dynie, fasole szparagowa, groszek zielony, mieszankę tartej marchwi z płatkami owsianymi i kitelkami. Jako uzupełnienie szczególnie w porze zimowej stosować możemy skiełkowane ziarna i nasiona: lucerny, pieprzycy, słonecznika, soczewicy, siemienia lnianego i pszenicy. Pokarmy o niekorzystnej proporcji wapnia do fosforu powinny stanowić tylko dodatek. Do grupy tych pokarmów należą: jabłka, melony, banany, gruszki, papryka (nie ostra) i pomidory. Ich walory możemy podnieść przez dodanie preparatów wapniowych. Bez obaw możemy podawać także owoce papai, malin, truskawki, kiwi, winogrona, figi, pomarańcze i w małych ilościach nać pietruszki.
Przy zbieraniu roślin zielonych musimy zachować ważną zasadę rośliny zbieramy minimum 100 metrów od ulicy.



Nie podajemy również gotowanych ziemniaków, karmy dla psów i kotów. Dzienna racja pokarmowa powinna być bardzo urozmaicona i zmieniana zależnie od dostępności roślin sezonowych. Niezbędnym składnikiem diety są dodatki witaminowo-mineralne (dodatki te powinny być stosowane w nieco większych dawkach szczególnie u młodych osobników gdyż te bardziej podatne są na włóknikowe zwyrodnienie tkanki kostnej).
Oprócz czystej i świeżej wody w terrarium nigdy nie powinno zabraknąć utartej ossasepi (szkielet mątwy), do której legwany musza mieć stały dostęp.

Do góry

14. Jakie witaminy, po co i w jakich dawkach stosujemy?

Witaminy, które my stosujemy z powodzeniem w naszej hodowli są gotowym preparatem o nazwie Sera Reptilin. Podajemy 3-4 krople na każde 100 gram masy ciała zwierzęcia jeden raz w tygodniu do karmy. Skład tych witamin jest tak dobrany, aby zapewnić całkowite zapotrzebowanie na składniki wit.-min. organizmu. Przed użyciem jakichkolwiek witamin przeznaczonych dla gadów należy zapoznać się ze sposobem ich dawkowania zalecanym przez producenta w ulotce.
Preparaty witaminowe stosujemy głównie po to by zrekompensować legwanom częsty niedostatek światła słonecznego, którego niedobór prowadzi do hipowitaminozy, choroby wywołanej niedoborem witamin w organizmie.

Do góry

15. Kiedy legwany osiągają dojrzałość płciową ?

Za dojrzale płciowo możemy uważać osobniki w wieku 2-3 lat.

Do góry

16. Krzywica, co to takiego?

Krzywica jest to choroba wywołaną niedoborem witaminy D3, występującą głównie w okresie intensywnego wzrostu organizmu. Główną przyczyna tego schorzenia jest niedostatek promieniowania UV (zwłaszcza UVB odpowiedzialnego za stymulowanie procesu syntezy witaminy D3). Objawia się ona niepokojem ze zmniejszona ruchliwością, utrata apetytu rozmiękaniem kości np. czaszki lub szczeki oraz kończyn, a w dalszym stadium może doprowadzić do deformacji całego ciała. Leczenie odbywa się wyłącznie przy ścisłej konsultacji lekarza weterynarii i polega na podawaniu witaminy D3 oraz preparatów wapniowych.

Do góry

17 Roztocza. Co to jest?

W zbyt suchych i chłodnych terrariach największym problemem są roztocza (rząd stawonogów, gromada: pajęczaki), które rozmnażają się bardzo szybko.Do terrarium możemy je przynieść z karma zielona zbierana głównie na lakach. Roztocza bowiem występują w glebie i ściółce leśnej. Zaatakowane zwierze ma na sobie duża ilość małych czarnych kropek nieprzekraczających średnicy 1 mm. Miedzy nimi pojawiają się mniejsze miale kropki. Najprostsza metoda pozbycia się tego pasożyta jest kąpiel w wodzie, w której ginie duża ich część. Pływając legwan trzyma głowę nad woda, (chociaż potrafi wstrzymać oddech na dłuższą chwile). Dla pewności i większej skuteczności zabiegu przed kąpielą smarujemy głowę zainfekowanego osobnika oliwka. Należy tez zdezynsekować terrarium oraz sprzęty, i w miarę możliwości wymienić wystrój na nowy. Możemy w terrarium zaatakowanym przez roztocza użyć tez urządzenia GLOBOL ( działa w oparciu o płytki wytwarzające pod wpływem ciepła gazy trujące insekty) - lub inne tego typu. Zabieg zwalczania tymi urządzeniami powinien trwać 24 godziny, przy zamkniętym terrarium. Zwierzęta w tym czasie nie mogą znajdować się w terrarium , a przed ich wpuszczeniem wietrzymy go i pozbywamy się padniętych insektów np. za pomocą odkurzacza. Najczęściej do zwalczania roztoczy stosowane są leki, których składnikiem jest ivermektyna (Ivomec), dostępne w lecznicach weterynaryjnych. W przypadku stwierdzenia roztoczy najlepsza jednak jest wizyta w poradni weterynaryjnej.

Do góry

18. Co oznacza kiwanie głową?

Żyjące na wolności Legwany zielone kiwając głową z naprężonym workiem podgardłowym dają do zrozumienia innym osobnikom swojego gatunku (i nie tylko), ze te właśnie wtargnęły na jego terytorium i w ten sposób wyraża swoje niezadowolenie czując się przy tym zagrożonym lub tez jest forma komunikacji miedzy osobnikami, szczególnie w okresie godowym. W warunkach hodowlanych takie zachowanie Może oznaczać dokładnie to samo, a "w wolnym tłumaczeniu" oznacza to tyle, co: "Znalazłeś się na moim terenie, czuje się zagrożony. Powinieneś go opuścić" lub "ćwiczy" zwabianie samic - jeśli to samiec.

Do góry

19. Czym jest CITES?

Skrót CITES znaczy tyle, co "Convention on Intrnational Trade in Endangered Species" czyli Konwencja o Miedzynarodowym Handlu Gatunkami Zagrożonymi. CITES jest również dokumentem importowo-exportowym, który jest wymagany podczas przekraczania przez zwierzęta granicy. W dokument ten powinny być zaopatrzone okazy ( żywe, martwe zwierzęta i rośliny oraz ich części) znajdujące się na załącznikach do konwencji tzw. apendixach. Legwany zielone znajdują się w drugim załączniku. Kupując legwany musimy żądać podania nr CITES ( niezbędny przy rejestracji zwierząt). Nie może zaś domagać się od sprzedającego samego dokumentu, który jest własnością importera. Jeżeli dokonaliśmy zakupu zwierząt przed majem 2002r i nie posiadamy żadnych dokumentów świadczących o legalności pochodzenia, to przy składaniu wniosku o wpis do rejestru, przedkładamy dokument o nazwie "Oświadczenie woli". ZOBACZ www.gady.pl/cites.html

Do góry

20. Jakiej wielkości powinny być terraria?

Legwany zielone musza przebywać w terrarium o odpowiedniej wielkości z warunkami zbliżonymi do warunków naturalnych. Minimalne wymiary dla pary dorosłych zwierząt powinny wynosić: długość 200 cm, wysokość 200 cm i szerokość 100 cm. Jeżeli warunki nam na to pozwalają to powinniśmy zadbać oto, aby nasze legwany przebywały w pomieszczeniu o wymiarach optymalnych, czyli 250 x 200 x 200 cm. Jeden osobnik może zajmować terrarium o wymiarach o ok. polowe mniejszych, czyli minimum 100 x 125 x 80 - 100 cm i optimum 150 - 170 x 100 x 100 cm. Młode legwany hodujemy jednak w mniejszych zbiornikach posiadających miękkie podłoże, z uwagi na to, ze wystraszone skacząc z wysokich miejsc mogą się poważnie zranić lub biegnąc wpadną na niewidoczna dla nich szybę powodując obrażenia szczeki i głowy.

Do góry

21. Czy lepiej jest hodować legwany "luzem" czy w terrarium? Dlaczego?

Wiadomo, ze Legwany zielone trzymane w niewoli mogą dożywać 20 lat. W tym okresie mogą się oswoić do wręcz zadziwiającego stopnia. Każdy osobnik posiada swój charakter i upodobania. Potrafi rozpoznać spośród innych ludzi swojego opiekuna. Z zaufaniem wdrapuje się na jego ręce ramiona i głowę, robiąc sobie z niej dogodne stanowisko do obserwacji. Nie ma wiec powodu by przez niewłaściwą hodowle skracać życie tego wspaniałego zwierzęcia, które darzy nas zaufaniem. A jednak znane są przypadki bezmyślnego karmienia legwanów zapiekankami z makaronu, frytkami, karma dla psów i kotów, a nawet budyniem lub bita śmietaną. Taka dieta jest absolutnie sprzeczna z fizjologia legwana. Trzymanie legwanów "luzem" w domu zagraża w dużym stopniu ich bezpieczeństwu i życiu. Nie jesteśmy bowiem w stanie zapewnić mu odpowiedniej temperatury i wilgotności, narażając go przy tym na przeciągi lub nadepnięcia. Bez odpowiednich warunków klimatycznych może dojść do zaburzeń w jajeczkowaniu i dojrzewaniu jaj, a w efekcie do zalegania i nawarstwiania się ich w jajowodzie samicy powodując poważne następstwa. Możemy pozwolić na krótkie spacery po pokoju pamiętając o stopniowym wyrównywaniu temperatury w terrarium z temperatura otoczenia. Spacerując po pokoju legwan może wsadzić swoje długie palce np. do gniazdka elektrycznego narażając się na porażenie. Badając otoczenie językiem zbiera nim kurz i inne nieczystości oraz bakterie, które gromadzą się w pęcherzykach płucnych prowadząc do ich uszkodzeń. Duże zagrożenie stanowią szyby, na które może skoczyć rozbijają się. Jeżeli temperatura otoczenia jest niższa niż 25°C legwan zmuszony jest do długotrwałego przebywania pod punktowym źródłem ciepła, pozostawiając długi ogon poza jego zasięgiem. Powoduje to jego niedogrzanie a co za tym idzie jego niedokrwienie i obumieranie oraz zasychanie czubka ogona. Podsumowując to wszystko zauważymy, ze nasz podopieczny nie może stale przebywać poza terrarium. Ze względu na wymienione zagrożenia i potrzeby klimatyczne bardzo szybko mogą pojawić się u legwana problemy ze zdrowiem, które zdecydowanie skrócą ich życie.
Aby nasz legwan czul się dobrze i dożył "sędziwego wieku" w zdrowiu i dobrej kondycji powinniśmy przestrzegać poniższych zasad:
- Legwany zielone hodujemy tylko i wyłącznie w terrariach z odpowiednimi warunkami mikroklimatycznymi, ewentualnie w sezonie letnim - w cieple słoneczne dni - możemy trzymacz legwany w terrariach polowych (wyglądem przypominających klatkę) czesiowo osłoniętych od wiatru oraz częściowo zacienione. Terraria wolnostojące, lub np. balkonowe. Aktualizacja 25.04. 2004 r.
- Stosujemy właściwą dietę
- Utrzymujemy terrarium w czystości
- Spacery po naszym mieszkaniu musza odbywać się pod ścisłym nadzorem
- Nie powinny mieć dostępu do kuchni i łazienki

Do góry

22. Czy można oswoić legwany?

Legwany zielone są zwierzętami mającymi swój charakter. Oczywiście, ze możemy je oswoić (przyzwyczaić do naszej obecności), lecz nie możemy tego długiego procesu rozpocząć zaraz po jego zakupie. Najważniejszą sprawa jest to, by zakończył się okres aklimatyzacji, który może (w zależności od osobnika) trwać nawet długimi miesiącami. Powinniśmy uzbroić się w cierpliwość, a na pewno nasz podopieczny przyzwyczai się do nas we wręcz zadziwiający sposób. Nie ma jednoznacznej odpowiedzi jak się oswaja legwany (każdy legwan lubi cos innego).
Oswajanie możemy podzielnic na pewne etapy:
- Etap pierwszy: adaptacja (aklimatyzacja). Na tym etapie jesteśmy postrzegani jako potencjalni drapieżnicy czyhających na swoja zdobycz. W tym czasie legwany (tak młode, jak i dorosłe), są bardzo płochliwe oraz mogą być w dużym stopniu agresywne, tracąc przy tym chęć do pobierania pokarmu.
- Etap drugi: to etap po zakończeniu adaptacji. Tu z kolei jesteśmy traktowani jako konkurenci do pokarmu. Legwan toleruje nasza obecność, pozwala na prace porządkowe w terrarium, czasami pozwala się dotknąć, ale w ciąż jest nieufny i bojaźliwy lecz juz nie ucieka w panice i nie okazuje agresji w takim stopniu jak w pierwszym etapie. Cały czas jesteśmy obserwowani przez niego. Możemy próbować wziąć go do reki (młody osobnik), lub głaskać (jeśli mamy duży okaz). Jeżeli nasz podopieczny pozwala się dotykać bez obaw, (starajmy się mieć jak najczęstszy kontakt z legwanem), możemy rozpocząć etap trzeci.
- Etap trzeci: bliski kontakt. Minęło prawdopodobnie wiele miesięcy od pierwszego kontaktu z legwanem. Nasza cierpliwość wystawiana jest na próbę ze strony naszego pupila. Nie poddajemy się, staramy się zwiększyć nasze kontakty ze zwierzęciem! Podajemy karmę (ulubiona) z reki, przebywamy razem długie chwile, wydłużamy okres "pieszczot". Uzbrajamy się w cierpliwość i nie robimy nic, czego nasz legwan nie lubi (kąpiele w wannie, branie na sile do reki itp.). Legwany doskonale demonstrują swoje niezadowolenie naprężając worek podgardłowy, napinając cale ciało i ruszając nerwowo końcówką ogona ostrzegając nas przed jego użyciem, a może to być bardzo bolesna lekcja jakiej udzieli nam nasz "smok".
- Etap czwarty: Legwan zielony bez żadnych obaw pozwala się dotykać, brać na ręce, wręcz sam się wdrapuje na nie, a następnie po ramionach wchodzi na głowę robiąc sobie z niej doskonale miejsce do obserwacji otoczenia oraz je z reki. Staje się po prostu oswojony.
Kluczem do oswojenia Legwana zielonego jest dalece idąca cierpliwość połączona z zamiłowaniem do tych wspaniałych roślinożernych "smoków z charakterem".
Pytanie 22 opracowano na podstawie własnych doświadczeń hodowlanych "Jacku"

Do góry

23. Czy stosuje się u legwanów karmienie przymusowe?

Mogą zdarzyć się sytuacje, kiedy nasz podopieczny przestaje jeść. Może to być spowodowane różnymi czynnikami: stres, przejedzenie, źle warunki w terrarium (zbyt niska temperatura). Nie należy wówczas wpadać w panikę. Karmienie przymusowe stosujemy tylko w tedy, gdy zagrożone jest życie naszego ulubieńca. Bierzemy wtedy legwana do reki i głaszczemy go po podgardlu oraz okolicach dolnej szczeki. Przybliżamy kawałek jedzenia do jego pyska. Kawałek, który podajemy dobrze jest namoczyć w ubitym jajku (dla uzyskania lepszego poślizgu), co ułatwi połknięcie podawanej porcji. Gdy legwan otworze pysk wkładamy mu karmę pinceta. Podany kawałek, legwan połknie juz samodzielnie. Ilość podawanego jedzenia powinna być zawsze mniejsza od ilości, jaka legwan pobierał, gdy było wszystko w porządku. Możemy tez spróbować uchylić pysk niejadka, ciągnąc go z wyczuciem za worek podgardłowy. Po włożeniu karmy warto tez jest pogłaskać zwierze po podgardlu, co powinno dodatkowo pomóc w przełknięciu karmy. Metody te stosowałem u siebie z powodzeniem przy podawaniu witamin lub leków.

Do góry

24. Wilgotność, jaka powinna być i czym ja sprawdzać?

Wilgotność w terrarium dla Legwana zielonego, zamieszkującego w naturze lasy tropikalne Ameryki Południowej i Środkowej powinna być zbliżona do wilgotności w warunkach naturalnych i powinna wahać się w granicach 60-90% w dzień, przy temperaturze 25-35°C (temperatura w różnych częściach terrarium), a w nocy 90-95% przy temperaturze 22-26°C. Wilgotność powierza sprawdzamy za pomocą urządzenia zwanego higrometr. W sklepach zoologicznych możemy zakupić higrometr, lecz jak wiem od innych hodowców są urządzenia pomiarowe o malej dokładności i niskiej (19.50 zł) cenie. We własnych terrariach używam higrometrów krajowej produkcji. Polecam z cala odpowiedzialnością higrometry produkowane w Wytwórni Sprzętu Zoologicznego "Zootechnika" Kraków ul. Klimeckiego 1. W ofercie firmy znajdują się różne typy higrometrów. Do najtańszego należy model H881t (115 zł + ewentualny koszt przesyłki = 125 zł). Wraz z nim otrzymamy 12 miesięczną gwarancje oraz dokładną instrukcje obsługi, konserwacji oraz korygowania błędów pomiarowych, ( które mogą wyniknąć w trakcie eksploatacji). Granica błędu właściwie działającego higrometru tego typu to +- 3%. Kontakt z wytwórnia "Zootechnika" tel. 012 656-45-11, 656-49-38. Drogo, ale warto.

Do góry

25. Jak mam utrzymać właściwą wilgotność w terrarium? Rozszerzony

Utrzymanie wilgotności w terrarium jest problemem, z którym boryka się wielu hodowców. Najważniejsza jest szczelność zbiornika. Zbiornik powinien być na tyle szczelny by utrzymać stałą wilgotność nie zapominając również o wentylacji. W terrarium ustawiamy pojemnik z woda (może być ogrzewany od spodu kablem grzewczym umieszczonym pod dnem zbiornika), możemy wstawić małe fontanienki - pompka fontannowa (koszt ok 23-30 zł) wstawiona do pojemnika z woda, małe kaskady wodne - tu pomysły są nieograniczone. Należy zachować ostrożność i zastosować się do zaleceń producenta, gdyż niewłaściwe postępowanie z pompka elektryczna umieszczana w wodzie może spowodować porażenie prądem. Jeżeli zachodzi konieczność, spryskujemy cale terrarium woda ze spryskiwacza dwa razy dziennie. Nie powinniśmy przy tym spryskiwać legwanów, gdyż większość z nich po prostu tego nie lubi. Lepiej by mogły korzystać z nieprzymusowych kąpieli we własnym basenie wtedy, gdy maja one na to ochotę. Na rynku zoologicznym ukazały się nawilżacze powietrza, ale jak mówią handlowcy-hodowcy maja małą żywotność, przy stosowaniu wody twardej wodociągowej, a są przy tym drogie (200 zł).
ROZSZERZENIE
Czynnikiem pomagającym (i to w znacznym stopniu) utrzymać odpowiednia wilgotność jest temperatura podłoża czy wody w basenie.
Podłoże najlepiej podgrzewać kablem lub mata grzewcza- maty grzewcze są znacznie droższe, ale szybciej się nagrzewają. Nie ma to jednak aż takiego znaczenia, gdyż podłoże powinno być ogrzewane w ten sposób cały czas (wysoka wilgotność potrzebna jest tym gadom nie tylko w dzień). W przypadku takiego rozwiązania najlepiej ułożyć cala instalacje ogrzewania podłoża warstwami- licząc od spodu- izolacja termiczna, kabel lub mata grzewcza, osłona przed ingerencja legwana. Jako izolacja najlepiej, moim zdaniem, sprawdza się korek (kable i maty potrafią stopić często używany w tym celu styropian). Z własnego doświadczenia wiem, ze korek dobrze znosi taka temperaturę. Przy układaniu korka należy zostawić przy brzegach 1-2 cm wolnego miejsca. Z każdej strony. Jest to tzw. szczelina dylatacyjna - korek chłonie wodę i w wyniku tego puchnie (rozszerza się). Przy ścisłym dopasowaniu docinanego arkusza wybrzusza się i niszczy efekt naszej pracy. Przy układaniu następnych warstw można zastosować kilka wariantów. Gdy używamy mat grzewczych, najlepiej położyć na nie szkło i koniecznie uszczelnić na brzegach, np. silikonem - mata nie może mieć kontaktu z woda.
W przypadku kabla nie jest to konieczne. Kabel można zasypać piaskiem – położyć na to tafle szklana dociętą na wymiar (przy stosowaniu zarówno kabli, jak i mat należy pamiętać o odpowiedniej grubości stosowanego szkła (musi wytrzymać znaczne obciążenie). Dlatego lepiej zastosować inne rozwiązanie. Można zalać kabel wylewką samopoziomującą, taka, jakiej używa się przygotowując teren na podłogę w domu czy mieszkaniu. Można to tak pozostawić, będzie jednocześnie chronić kabel przed „atakami” legwana, lub położyć na to płytki ceramiczne (doskonale i równomiernie rozprowadzają ciepło).
Podgrzewanie wody w basenie również znacznie podwyższy wilgotność. Tu należy zaznaczyć, ze baseny plastikowe raczej nie nadają się do ogrzewania wody w nich grzałka, gdyż ta rozgrzewa się znacznie. Najlepiej zamówić basen na wymiar u kogoś, kto zajmuje się produkcja akwariów (choćby w najbliższym sklepie zoologicznym), wystarczy zapytać sprzedawcę czy można zamówić akwarium na wymiar.
Uwaga! Trzeba zaznaczyć, ze ma być to kuweta szklana- inaczej sprzedawca może pomylić wymiary myśląc, ze ma być to wąskie akwarium. Wodę w takim basenie można ogrzewać grzałką z termostatem, lecz należy ja najpierw zabezpieczyć przed legwanem.
Można również położyć szklany basen (szkło ma dodatkowa przewagę nad plastikiem, lepiej przewodzi ciepło) bezpośrednio na ogrzewanej kablem lub mata tafli szklanej, wylewce czy kafelkach. Wtedy basen będzie ogrzewany razem z podłożem i nie trzeba będzie martwic się o zabezpieczanie konstrukcji tak jak przy wykorzystaniu grzałki.
Oczywiście ważne jest również odpowiednie podłoże, mogące utrzymać w sobie dużą ilość wody- może być to torf, lub nawet lepiej, włókno kokosowe (substrat kokosowy)- można go kupić w kwiaciarniach, sklepach ogrodniczych, supermarketach czy na giełdach zoologicznych. Ceny wahają się od 4 do 10 zł za kostkę 500 g, z której otrzymujemy 6-8 litrów podłoża (trzeba, wiec szukać jak najtańszych źródeł by nie przepłacić- potrzebna będzie spora ilość). Włókno kokosowe jest mniej podatne na pleśnienie niż torf, i jest, moim zdaniem, bardziej estetyczne. Nie posiada również tego lekko nieprzyjemnego zapachu, jaki ma torf.
Można również korzystać z nawilżaczy powietrza takich jak Fogger firmy Exo Terra. Do takich urządzeń trzeba jednak wlewać wodne destylowana (kamień z kranowej szybko je niszczy), a wyczerpują jej zapasy szybko.
Lepszym typem nawilżacza jest parowy (dodatkowo ogrzewa terrarium i posiada regulacje wydajności). Nawilżacze parowe można często w korzystnych cenach znaleźć na Allegro, nowe bywają drogie.
Oczywiście nie można zapomnieć o spryskiwaniu terrarium i o miseczce z woda do picia (legwany pija zwykle wtedy, gdy ich nie widzimy).
Rozszerzenie opracował Saurus

Do góry

26. Czy legwany zielone odrzucają ogon?

Dorosłe legwany zielone nie posiadają zdolności do odrzucania ogona (autotomia). Jednak młode legwany zielone ( za młode uważane są legwany do okresu dojrzewania czyli 2-3 lata), posiadają te zdolność, ponieważ pozwala im na to chrzęstna (łączna) budowa połączeń ogona. W raz z procesem dojrzewania tkanka chrzestna twardnieje (w procesie ossyfikacji) i staje się tkanka kostna zatracając przy tym zdolność do autotomii. Ogon legwana zielonego (młodego) nie odpada u samej nasady, a nieco dalej od niej, ponieważ w nasadzie znajduje się hemipenis, pokłady tłuszczu i inne narządy. Krwawienie w miejscu odrzucenia ogona jest słabe i nie podlega szyciu, a tylko należy zastosować maści przeciwbakteryjne. Utracony ogon zastępowany jest chrzestnym kikutem (prętem) z ciemniejsza łuską i bardziej regularnymi wzorami niż w ogonku pierwotnym. Wnioski są takie, ze jaszczurki maja zdolność autotomii dziewki pionowym "powierzchniom złamania", które stanowią chrzestne lub zbudowane z tkanki łącznej płytki, które twardnieją w okresie ossyfikacji, czyli procesu kostnienia. Stad wniosek, ze u jaszczurek z wyjątkiem Iguana iguana powierzchnie te są do końca życia chrzestne, natomiast u legwana zielonego kostnieją w procesie dojrzewania. Jednakże nadal osobnik dorosły może utracić ogon, lecz będzie to utrata spowodowana złamaniem, urwaniem lub martwica i amputacja ogona, a nie będzie to odruch obronny.

Do góry

27. Powinniśmy obcinać pazury legwanom?

Legwany zielone są zwierzętami prowadzącymi nadrzewny tryb życia, co oznacza, ze pazury ich są niezbędnymi narzędziami do prowadzenia takiego właśnie trybu. Nie powinno się, wiec im ich obcinać. Lepiej stworzyć w terrarium takie warunki by legwany mogły uprawiać wspinaczkę, stosując jako pień do wspinania drewno twarde np. buk. Wówczas dajemy szanse na samoczynne ścieranie pazurów w naturalny sposób. W niektórych przypadkach możemy ostrożnie bardzo ostrożnie przyciąć cążkami, zachowując zasadę nic na siłę.

Do góry

28. Dlaczego mój legwan nic nie je?

Przyczyny braku apetytu mogą być różne. Za główne przyczyny uznaje się: - przejściowy brak apetytu spowodowany okresem adaptacji (stres). - zbyt niska temperatura w terrarium (spowalnia to przemianę materii).Temperatura powinna mieścić się w granicach 25-35C° w różnych częściach terrarium - niewłaściwy rodzaj podawanej karmy - zarobaczenie organizmu (kontrolne badanie kału w lecznicy dla zwierząt) - zbliżający się proces linienia - mała ilość ruchu (ruch wzmaga apetyt) - lub przejedzenie (niektórzy hodowcy zalecają u dorosłych osobników jedno dniowa głodówkę) PAMIETAJMY, ABY PO KAZDYM KONTAKCIE ZE ZWIERZECIEM BEZWZGLEDNIE NALEZY UMYC RECE!


29. MBD, czy pokarm pochodzenia zwierzęcego może zabić mojego legwana?

MBD (Metabolic Bone Disease), czyli choroba metaboliczna kości, zwana dawniej uogólniona osteodystrofia pokarmowa, czyli osteodystrofia włóknista (OSTEODYSTROPHIA FIBROWA GENERALISATA). Wszystko zaczyna się od nieprawidłowego odżywiania. Legwany nieotrzymujące odpowiedniej ilości wapnia i fosforu w swoim pokarmie, zaczynają pobierać wapń z kości. Jedna z przyczyn jest podawanie pokarmu o nieodpowiednim stosunku Ca : P (wapń: fosfor), a wiec takie w których mało jest wapnia, a jest to większość warzyw, owoców, pokarmy pochodzenia zwierzęcego oraz takie w których składzie znajduje się zbyt wiele fosforu (np. banany ). Dochodzi do wzrostu poziomu produkowanego w gruczołach przytarczycznych parathormonu (uruchamianie Ca z kości) przy wyraźnym spadku stężenia Kalcytoniny (odkładanie Ca w kościach) Zdemineralizowane kości ulęgają zniekształceniom (kk. Kręgi ogona, żuchwa…) zastępowane są tkanka włóknistą (tylko u żółwi). Kości staja się łamliwe (nie giętkie ale w ograniczonym stopniu elastyczne). Leczenie jest możliwe lecz długotrwałe. Choroba metaboliczna kości może być również spowodowana: brakiem biosyntezy D3 z powodu braku dostępu do promieni UVB
brakiem w diecie składników mineralno-wapniowych, nadczynnością przytarczycy (TYLKO PRZY NOWOTWORACH TARCZYCY I TO B. RZADKO) nie tylko żywieniowej, chorobami wątroby, rozwojem jaj, krzywica.

Najczęściej MBD widoczne jest u zwierząt młodych, rosnących, u których procesy mineralizacji są nasilone, a równocześnie kości nie stanowią tak bogatego rezerwuaru wapnia, jak u zwierząt dorosłych, u których to objawy widoczne są znacznie później. Jednak w praktyce MBD dotyka nie tylko młode osobniki, ale i np. ciężarne samice, starsze zwierzęta. Pierwszym zauważalnym objawem jest zaczerwieniony czubek języka (chociaż zaczerwieniony język może być tez skutkiem przesuszenia śluzówki przy osłabionych mięśniach szczek - można w tym przypadku zastosować 3-5 kropli bezsmakowego tranu podając go bezpośrednio na język za pomocą strzykawki parę razy w tygodniu), częściowa lub całkowita niezdolność do unoszenia tułowia i przedniej części ogona podczas chodzenia.
W trakcie chodzenia legwan porusza się na przednich łapach, wlokąc po podłożu miednice i ogon. Następnym objawem MBD jest giętka podatna na ucisk żuchwa lub kość szczękowa, (obrzęk części głowy) jak tez obrzęk kończyn zwłaszcza miednicznych. Jest jeszcze hipokalcemiczna postać MBD, objawiająca się drżeniami palców, mięsni koniczyn, tężyczką, a na końcu porażenia wiotkie.
Leczenie - poprawa żywienia, ostrożne obchodzenie się ze zwierzęciem w trakcie choroby, uzupełnienie niedoboru wapnia, doustne i parenteralne, oznaczenie poziomu Ca i P w surowicy krwi. Trzeba także zająć się powikłaniami (złamania, niedobory Wit. A). Gdy poziom wapnia w surowicy jest unormowany,podaje się kalcytonine ,hamującą resorpcje wapnia z kości. B. NIEBEZPIECZNE JEST PODAWANIE KALCYTONINY (LATWO PRZEDAWKOWAC) – WZMAGA ONA MINERALIZACJE NIE TYLKO W OBREBIE KOSCI POWODUJAC ODKLADANIE się WAPNIAN W NARZADACH MIAZSZOWYCH I SCIANIE JELIT. Leczenie może prowadzić tylko lekarz weterynarii! Nieleczona MBD prowadzi do śmierci.
Wniosek - większość chorób bierze się z nieodpowiedniego żywienia i warunków utrzymania.

Uważam, ze propagowanie wiedzy o dodatku białka zwierzęcego w diecie legwanów jest nieodpowiedzialne i nic dobrego za sobą nie niesie. Dlatego tak ważne jest uświadamianie hodowcom, ze karma pochodzenia zwierzęcego w diecie Legwana zielonego po prostu go zabija, powoli aczkolwiek skutecznie!

Opracowano na podstawie artykułu dr Ewy Smielewskiej-Los z Katedry Epizootiologii i Kliniki Chorób Zakaźnych, Wydz. Med. Wet. AR Wrocław
oraz przy pomocy lek. wet. Joanny Paszkowskiej
Recenzent: lek. wet. dr Jarek Zajączkowski




Do góry

30. Kichanie

Kichanie u legwanów ( gdy na szybie lub innych częściach terrarium widoczne są białe zacieki) jest zupełnie normalnym zjawiskiem. W ten sposób legwany pozbywają się nadmiaru soli z organizmu. Jednak, jeżeli kichaniu towarzysza inne objawy (np. wydzielina z nozdrzy) powinniśmy się zgłosić do lekarza weterynarii, gdyż może zachodzić podejrzenie infekcji.

Do góry

31. Podłoże, jakie powinno być właściwe?

Sprawa podłoża w terrarium jest trudna. Postaram się w drodze eliminacji dać kilka przykładów jakie właściwie powinno być. Wykluczamy: piasek,drobny żwirek, granulaty dla kotów, trociny i drobne wióra drzewne oraz gazety i ziemie ogrodowa, ponieważ zachodzi możliwość zjadania takiego podłoża przez legwany, a to może nieść za sobą poważne skutki zdrowotne. Możemy stosować: ( w myśl - nic co nie szkodzi nie jest zabronione) sztuczna trawę, lupki kokosowe ( kostka kokosowa), płytki ceramiczne, torf, korę ( drzewa liściaste), maty korkowe. To na jakie podłoże się zdecydujemy jest indywidualna sprawa każdego hodowcy, gdyż w warunkach terraryjnych nie ma idealnego rozwiązania.

Do góry

32. Krzywica, a MBD - czym się różnią?

Krzywica i MBD są to dwie różne choroby. Krzywica - jest chorobą rozwojową tkanki chrzestnej ( niewłaściwe kostnienie chrząstek nasadowych kości długich oraz zniekształcenia stawów wynikające z niedoborów, szczególnie witamin grupy D. (patrz pyt. 16) MBD jest chorobą "dojrzalej" tkanki kostnej wynikającą z niedoboru Ca (wapń) oraz promieniowania UVB. (patrz pyt. 29)
Konsultacja lek. wet. dr Jarek Zajączkowski

Do góry

33. Higrometr ( wilgotnościomierz). Jak go wyskalować?

Higrometry są to urządzenia służące do pomiaru wilgotności w terrariach. Aby mieć pewność co do prawidłowości działania higrometru zalecane jest jego sprawdzanie i skalowanie ( dotyczy higrometrów włosowych - działających w oparciu o włosy ludzkie, jak tez higrometrów sprężynowych) co 2-3 miesiące, lub wtedy gdy mamy zastrzeżenia dotyczące dokładności wskazań. Skalowanie wykonujemy w następujący sposób: namoczona i dobrze odciśnięta ściereczką obkładamy wloty powietrza znajdujące się z tylu i po bokach urządzenia, pozostawiając tak na 30 minut w temperaturze pokojowej. Następnie śrubką regulacyjna ustawiamy wskazówkę na 96-97%. W ten sposób dokonujemy skalowania higrometru.

Do góry

34. Sałata. Czy można ja podawać?

Sałata zielona (Lactuca) należy do roślin zawierających duże ilości szczawianów (kwas szczawiowy) występujących powszechnie w postaci soli wapniowych i magnezowych u roślin. Szczawiany nie są przyswajane przez organizmy legwanów, a w większych dawkach stanowią blokadę uniemożliwiającą wchłanianie wapnia (m.in. przyczynia się do powstania MBD - patrz pyt 29) oraz powoduje uszkodzenia wątroby. Sałata chłonie również z otoczenia bardzo duże ilości metali ciężkich (ołów), jak tez środków chemicznych. Z tego właśnie powodu nie powinniśmy podawać sałaty w dużych ilościach oraz często. Możemy ja podawać jako śladowy dodatek do karmy w okresie zimowym. Do roślin zawierających dudze ilości szczawianów należą tez: rabarbar, szczaw i szpinak.
Konsultacja lek. wet. dr Jarek Zajączkowski

Do góry

35. Iguana iguana rhinolopha - Iguana iguana iguana. Czym się różnią?

Wśród Legwanów zielonych (Iguana iguana) rozróżniamy dwa podgatunki (podział wprowadzono w 1934 wg Dunn'a), w zależności od miejsca ich występowania, i tak podgatunek Iguana iguana iguana zasiedla tereny od południowej Brazylii po Kostarykę, a podgatunek Iguana iguana rhinolopha zamieszkuje tereny od północnej Kostaryki do południowego Meksyku. Najważniejszą cechą odróżniającą oba te podgatunki są wyrostki (2-4 kolce, u samców większe - wyrastające w trakcie dorastania, młodziutkie rhinolophy ich nie posiadają) pomiędzy otworami nosowymi występujące tylko i wyłącznie u podgatunku Iguana iguana rhinolopha. Podgatunek ten jest tez nieco mniejszy od I.i.i. W naszym kraju częściej spotykane w hodowlach są I.i.rhinolophy.
W niewoli nie powinno się krzyżować podczas rozmnażania tych podgatunków, chociaż w warunkach naturalnych prawdopodobnie do tego dochodzi na granicy ich wystepowań, jednak jest to zjawisko bardzo rzadkie. Część naukowców na świecie zaprzestała juz dzielenia legwanów zielonych na podgatunki i wg nich istnieje juz tylko Iguana iguana (dr Savage - Costa Rica)
Aktualizacja 04. 2004 r na podstawie materiałów dr Dale Belcher, Nowy Meksyk.

Do góry

36.Temperatura w terrarium.

Aktualizacja 03. 2004 r. Temperatura w terrarium zaraz po wilgotności jest najważniejszym czynnikiem, który potrzebny jest do właściwej hodowli. Temperatura dzienna w różnych częściach terrarium powinna mieścić się w granicach 25-35ºC Temperatura nocna zaś, powinna mieścić się w przedziale 22-26ºC Legwan trzymany stale przez kilka tygodni w temperaturze 16-18ºC ginie. Również śmiertelny jest krótkotrwały spadek temperatury do 7ºC. Niemniej groźna jest wysoka temperatura 46-47ºC, a juz przy 41-42ºC zwierzęta zaczynają oddychać z otwartym pyskiem.

Do góry

37. Pies i kot... a legwan zielony.

Legwany, mimo, ze nie maja w naturze drapieżników takich jak psy czy koty, to przeważnie nie darzą ich sympatia. Im większy jest pies i im bardziej mały legwan, jest większa możliwość zranienia zielonego malca. Przejmujący stres, któremu mogą być poddane w kontaktach z psem czy ciekawskim kotem może doprowadzić nawet do śmierci legwana. Jednakże w naturalnym środowisku legwana, występują dzikie kotowate i legwany są przyzwyczajone do nich i potrafią radzić sobie z ich napastliwością. Koty maja respekt przed legwanami, gdyż wystarczy jedno uderzenie mocnym ogonem, co nie należy do przyjemnych doświadczeń. Nękanie młodych legwanów zarówno przez koty, psy jak i małe dzieci prowadzi do poważnych zaburzeń w funkcjonowaniu organizmu jaszczurki. Legwan traci apetyt, jego skóra ciemnieje, waga się zmniejsza oraz staje się bardziej płochliwy. Dlatego tez należy przeanalizować środowisko bytowania legwana, jego naturalnych wrogów i gatunki obojętne, sposoby żywienia, by móc zapewnić mu podobne warunki w jego nowym – domowym środowisku.
Nie można jednak wszystkiego generalizować. Jest wiele przypadków, gdzie legwany żyją w zgodzie z psami czy kotami, ale należy pamiętać by kontakty tych zwierząt nadzorować, gdyż mogą się skończyć tragicznie.
Kontakt z małymi ptakami nie jest zabroniony. Zwierzęta te nie wchodzą sobie w drogę i mogą żyć obok siebie bez stresu.
Gryzonie tez powinny być pod kontrola w kontaktach z legwanami, gdyż mogą je uszkodzić gryząc łapy lub ogon.
Zdecydowanie powinno się unikać kontaktów legwanów z fretkami. Są to bardzo zwinne i drapieżne zwierzęta i nie jest wskazane, by przebywały razem kiedykolwiek.
Opracowała Celtic.


Do góry

38. Agresywny legwan - dojrzewanie.

U wszystkich gatunków zwierząt niezależnie od faktu ich normalnego zachowania, okres rozrodczy i ruja sprawiają Iz ich zachowanie diametralnie się zmienia.
W przypadku rozważań nad behawioryzmem legwanów w okresie rozrodczym skupie się na przypadku samców, u których odmienne zachowania są w szczególności widoczne i często dla hodowcy bywają uporczywe i trudne do pokonania.
Są pewne sposoby radzenia sobie z agresywnością samców w okresie ich aktywności płciowej. Nie należy się jednak uciekać do takich sposobów jak eutanazja, kastracja, czy oddanie legwana w inne ręce. Zakup takiego zwierzęcia powinien być świadomy, a zanim się tego dokona należy przemyśleć, czy jesteśmy w stanie podołać wszelkim zmianom jakie następują u tych zwierząt.
Legwany w okresie godowym intensyfikują swoje kolory. Należy w tym czasie unikać zakładania ubrań niebieskich, purpurowych czy zielonych, czyli takich, które mogą wywołać u zwierząt agresje.
ZACHOWANIE SAMIC W OKRESIE ROZRODCZYM
W przeciwieństwie do samców, samice w okresie rozrodczym oraz ciężarne samice są bardziej wrażliwe na bodźce zewnętrzne oraz zachowanie ze strony właścicieli, czyli branie na ręce i głaskanie. Łagodne i czule obchodzenie się w tym czasie z samicami, może spowodować, ze oswoją się jeszcze bardziej i chętniej będą przebywać w towarzystwie człowieka. Jeżeli samica nie była zbyt oswojona przed okresem rozrodczym, jest to moment, w którym można zmienić jej zachowanie względem człowieka.
Wyżej wymienione techniki radzenia sobie z agresja u legwanów w okresie rozrodczym były stosowane z powodzeniem przez wielu hodowców i nadal mogą być skuteczną podpowiedzią dla innych osób.
Są jednak odmienne zdania, mówiące, że legwany należy pozostawić aż się „same” oswoją. Biorąc jednak pod uwagę fakt udomowienie innych gatunków zwierząt i ich oswajanie, koniecznym jest by miały jak najczęstszy kontakt z człowiekiem. Legwan nie jest rzeczą, która można traktować jako egzotyczna ozdobę domu. Jest to istota żywa, której trzeba poświęcić bardzo wiele uwagi i troskliwości.

SAMCE
Hodując samca możemy się spodziewać zmian koloru ciala w okresie rozrodczym. Zwykle dostrzegane są zmiany na kolor pomarańczowy lub rdzawy. Przebarwienia powstają od strony głowy przez kark, plecy oraz na nogach. Z biegiem czasu kolor będzie rozprzestrzeniał się po większym obszarze ciała. Jeśli do tego okresu żyły w stadzie, będzie to czas, kiedy zaczną przejawiać swoje indywidualne zachowania i nie będą chciały żyć zgodnie w grupie. Pojawia się chęć władania własnym terytorium. Zdarza się, ze zwierzęta te nie będą przejawiać zachowań behawioralnych. U niektórych osobników, które rozpoczynają dojrzewanie, mogą pojawić się tylko zmiany ubarwienia oraz wydzieliny z gruczołów płciowych. Inne z kolei osobniki znacznie zmieniają swoje zachowanie. Zauważalne są: pewna, „wysoka” postawa ciała, kiwanie glową, pobudliwość i rytualne wymachiwanie ogonem. Zachowanie samców względem ludzi jest różne w zależności od tego, czy właścicielem jest kobieta czy mężczyzna. Mężczyźni są zwykle traktowani jako rywale, podczas gdy kobiety są potencjalnymi partnerkami.
Wiele osób twierdzi, ze sterylizacja lub kastracja rozwiąże problem zachowań godowych. Nie jest to jednak pewne, a umiejscowienie gruczołów płciowych komplikuje zabieg sterylizacji lub kastracji.
Chcąc podołać zachowaniom godowym legwanów należy się przygotować na różny czas trwania tego procesu. U wielu osobników ruja ma inna rozbieżność czasowa. Długość trwania okresu rozrodczego zależy od warunków środowiskowych. W naturze, okres godowy u samców trwa ok. 30 dni. W tym czasie zauważalne są zmiany kolorów, podobnie jak w niewoli. Podczas, gdy samice wędrują po terytorium kilkunastu samców, są zdolne do parzenia się przez 7-10 dni. Samce w tym czasie będą kopulować z wieloma samicami przez cały 30 dniowy cykl godowy. Samica niewykazująca zainteresowania jest pozostawiana po pierwszym spotkaniu z samcem.
W niewoli natomiast, okres rozrodczy nie trwa 30 dni. Nie jest zbadane dokładnie, dlaczego tak się dzieje. Wiadomo jednak, ze dużą role odgrywa wzrok, odbierający intensywność promieni słonecznych i roczny cykl świetlny, a także termoregulacja i produkcja hormonów. Im dalej legwan znajduje się od miejsca naturalnego bytowania, tym bardziej zmieniają się warunki środowiskowe, inna jest intensywność promieni ultrafioletowych oraz zmienia się intensywność światła. Im dalej na północ lub na południe, sezon rozrodczy wydłuża się w zależności od cyklu świetlnego. Całość cyklu może trwać wówczas od jednego do czterech miesięcy.

SAMICE
Zmiany u samic są nieznaczne i zwykle tylko odnoszą się do różnic w ubarwieniu ciała. Jednak najbardziej widoczne jest to zjawisko u samic dominujących. Skóra staje się pomarańczowa lub rudawa. Dlatego też, trudniej jest zaobserwować ruję u samicy.

Opracowała Celtic


39. Higiena i zdrowie człowieka, a hodowla legwana zielonego i innych gadów.

Zoonozy i podstawy higieny.
Większość jeśli nie wszystkie gady są nosicielami salmonelli, która okresowo albo ciągle jest wydalana wraz z kałem. Badania wykazały, że 85% żółwi, 77% jaszczurek i 92% węży jest nosicielem jednego z 2000 serotypów bakterii z rodzaju Salmonella. Salmonella spp. w większości przypadków nie wywołuje żadnych objawów chorobowych u gadów, ale może wywoływać ciężką chorobę u ludzi.
Salmonella łatwo przenosi się z gadów na ludzi. Ażeby doszło do przeniesienia salmonelli z gadów na ludzi musi dojść do zakażenia drogą pokarmową. Najczęściej ma to miejsce w przypadku gdy po kontakcie z gadami bądź kontakcie z powierzchniami zanieczyszczonymi odchodami gadów nie zostaną należycie umyte ręce lub zostanie zanieczyszczona kałem żywność.

Większość zdrowych ludzi ma codziennie kontakt z bakteriami salmonella i innymi drobnoustrojami chorobotwórczymi, ale dzięki sprawnemu systemowi odpornościowemu i faktowi kontaktu z małą ilością drobnoustrojów nie zaczynają chorować. Te osoby, które zostały zarażone salmonellą zwykle przechodzą łagodną chorobę charakteryzującą się biegunką, gorączką i bólami brzucha. W takim przypadku jest to schorzenie dosyć niegroźne jednakże może dojść do przedostania się bakterii do układu krwionośnego, szpiku kostnego i układu nerwowego, prowadząc do ciężkich, a czasem śmiertelnych chorób. Takie powikłania mogą wystąpić u dzieci, u osób starszych oraz u osób z obniżoną odpornością (po przeszczepie szpiku kostnego, u osób z cukrzycą, chorych na AIDS, i osób po chemioterapii)
Niestety salmonelli nie można wyeliminować z przewodu pokarmowego gadów. Próby leczenia antybiotykami w celu zwalczenia salmonelli są nieskuteczne, a dodatkowo mogą prowadzić do wytworzenie szczepów odpornych na dany antybiotyk. Próby wyhodowania albo identyfikacji zwierząt, które są wolne od salmonelli również były nieskuteczne (możliwość okresowego wydalania salmonelli z kałem), dlatego badania kału w celu wykazania, że dany osobnik jest wolny od salmonelli są niewskazane.
Gady mogą być źródłem innych mikroorganizmów, które wywołują choroby o objawach podobnych do salmonelli:

• Aeromonas
  
• Campylobacter
  
• Citrobacter
  
• Coccidia
  
  
• Clostridium
  
• Corynebacterium
  
• Edwardsiella tarda
  
• E. coli Enterobacter
  
• Enterobacter
  
• Klebsiella
  
  
• Leptospira
  
• Mycobacterium
  
• Neisseria
  
• Pasteurella
  
• Pentastomiasis
  
• Plesiomonas
  
  
• Proteus
  
• Serratia
  
• Staphylococcus
  
• Streptococcus
  
• Yersinia
  

Gady mogą być również źródłem innych chorób:

• Amebioza
  
• Anisakidoza
  
• Wąglik
  
• Babeszjoza
  
• Bartonella spp.
  
• Blastomyces dermatides
  
  
• Bordetella bronchiseptica
  
• Bruceloza
  
• Campylobacter spp.
  
• Choroba kociego pazura
  
• Cheyletiella
  
• Chlamydia psittaci
  
  
• Coccidia
  
• Cryptosporidium spp.
  
• Cysticerkoza
  
• Cytomegalovirus
  
• Grzybice skórne
  
• E. coli
  
  
• Echinococcoza
  
• Ehrlichioza
  
• Różyca
  
• Giardioza
  
• Influenza
  
• Leptospiroza
  
  
• Listerioza
  
• Choroba z Lyme
  

Na szczęście postępowanie zgodnie z podstawowymi zasadami higieny i uniemożliwiając innym kontakt z odchodami tych zwierząt w prosty sposób zapobiegamy rozprzestrzenianiu salmonelli innych mikroorganizmów. Do tych podstawowych zabiegów zaliczamy:

• Noszenie rękawiczek lub każdorazowe dokładne mycie rąk ciepłą wodą z mydłem po: każdorazowym kontakcie z gadami, czyszczeniu klatek i wyposażenia oraz po kontakcie z odchodami gadów.
  
• Uniemożliwienie gadom dostępu do kuchni, pokoi jadalnych oraz miejsc gdzie jest przygotowywana żywność.
  
• Nie używanie zlewozmywaków, blatów kuchennych oraz umywalek lub wanien do kąpieli albo mycia klatek, misek bądź basenów. Także należy uniemożliwić gadom dostęp do umywalek i wanien oraz wszelkich obszarów, w których kąpane są niemowlęta. Do tych wszystkich zabiegów oraz kąpieli gadów można używać plastikowych misek i wanien a zużytą wodę należy wylać do toalety.
  
  
• Zawsze myć naczynia na pokarm i wodę ciepłą wodą z mydłem oraz dezynfekować je za pomocą np.: chlorhexydyny. (należy pamiętać,że przed ponownym użyciem naczynia trzeba dokładnie spłukać środek dezynfekujący za pomocą czystej wody).
  
• Nie jeść, nie pić oraz nie palić w czasie kontaktu z gadami, ich klatkami lub wyposażeniem.
  
• <Banie całować gadów oraz nie dzielić się jedzeniem lub piciem.
  
• Rozważyć trzymanie gadów w ich terrariach lub wydzielić ograniczony teren w mieszkaniu gdzie gady mogą chodzić wolno. Zawsze myć ręce po kontakcie z terenem gdzie gady mają wolny dostęp.
  
• Kobiety w ciąży, dzieci osoby starsze oraz osoby z osłabioną odpornością są szczególnie narażone na zakażenie albo ciężkie powikłania salmonellozy. Takie osoby powinny przedsięwziąć szczególne środki ostrożności lub unikać kontaktu z gadami.
  
  
• Centrum Kontroli I Zapobiegania Chorobom (USA) zaleca uniemożliwianie dzieciom poniżej 5 lat kontakt z gadami.
  
• Stowarzyszenie Lekarzy Weterynarii Gadów I Płazów (USA) zalecają właścicielom gadów, którzy mają małe dzieci przedyskutowanie z lekarzami weterynarii oraz lekarzami medycyny kroki mające na celu zminimalizowanie ryzyka zarażenia. Dzieci powinny być pod nadzorem podczas kontaktów z gadami, ażeby uniemożliwić im wkładanie do ust rąk bądź przedmiotów z którymi gady miały kontakt. Gady nie powinny być trzymane w dziecięcych ośrodkach takich jak: przedszkola lub szkoły.
  
• Nie używać dla gadów tych samych przedmiotów, które stosuje się do własnego użytku.
  
• Postępować z zaleceniami lek. wet. co do diety i warunków w jakich trzymane są gady. Zdrowe zwierzę żyjące we właściwym środowisku ma mniejsze "skłonności" do zanieczyszczania środowiska bakteriami Salmonella.
  

<bite zalecenia nie mają na celu odstraszyć od trzymania gadów. Jeśli zachowamy podstawowe środki ostrożności i zdrowy rozsądek ryzyko zarażenia salmonella lub innymi chorobami jest bardzo niskie (z wyjątkiem dzieci i osób z osłabiona odpornością). Gady mogą być bezpiecznie trzymane w domu jednak ich właściciele muszą być świadomi ryzyka i poinformowani jak zmniejszyć ryzyko zarażenia chorobami od gadów.

Cieszmy się hodowlą gadów jednakże nie zapominajmy, że podstawy higieny osobistej to nasza najlepsza metoda ochrony siebie i naszych zwierząt przed wieloma chorobami.

Bibliografia:
1. Internet

Opracował lek. wet. Michał Polok (Loktok)
Lecznica Weterynaryjna ul.Ordona 7
Katowice
Konsultacja lek. med. David Zira (D.Z)

Do góry


40. Czarne kropki na legwanie.

Często pojawia się pytanie o czarne kropki pokazujące się na skórze legwana. Jeśli kropki te nie poruszają się po ciele ( nie są to roztocza ), to najprawdopodobniej legwan zaczyna się wybarwiać, a kropki jakie się pojawiają są początkiem jego naturalnego "dorosłego" ubarwienia.

Do góry